بازار فارکس – FOREX
بازار تبادل ارز خارجی یا فارکس (FOREX) که مخفف Foreign exchange market یک بازار غیرمترکز دو طرفه، برای تبادل و معامله‌گری ارز رایج کشـــورها است. در ایــــن بازار نرخ تبدیل یا برابری ارزهای رایج دنیا تعیین میشود. در حال حاضر بازار فارکس از لحاظ با بیش از ۵ تریلیون دلار گردش مالی در روز، از لحاظ حجم معاملات بزرگترین بازار مالی در جهان است.
در این بازار تمامی بانکها (اعم از تجاری و مرکـــــزی و سرمایه‌گذاری)، مؤسسات مالــــی بزرگ، شرکت های چند ملیتی، تاجران، شرکــــت‌های بیمه، شرکت‌های صادرات و واردات، صندوق‌های بازنشستگی، سفته‌بازها و اشخاص حقیقی ارزهای مختلفی همچون دلار آمریکا، یورو، پوند، ین و دیگر پول های کشورها را داد و ستد می‌کنند. ساده‌ترین تعریف برای «دادوستد»، «تبدیل یک ارز به ارز دیگر است» که حجمی از این تبادل‌ها به منظور خرید و فروش کالا یا خدمات شرکت‌ها یا دولت‌ها، هزینه‌های سفـــر و خرید جهانگردان یا سرمایه‌گذاری اشخاص یا بنگاه‌ها در کشور مورد استفادهٔ ارز می‌باشد. البته بیشترین حجم تبادل‌های ارزی با هدف کسب سود از تفاضل قیمت خرید و فـــــروش انجام می‌گیرد. چیزی که تفاوت دو مقدار Bid و Ask در معاملات محسوب میشود.
تاریخچه بازار فارکس
پیش از پیدایش پول، عمل مبادله به صورت مبادله مستقیم کالا با کالا و خدمات صورت می‌پذیرفت. پس این روش به دلیل مشکلاتی نظیر پرحجم بودن یا فاســـــد شدن کالاها به تدریج سکه های فلزی به‌عنوان معیار ارزش مورد استفاده قرار گرفت. کم‌کم نقل و انتقال سکه‌های فلزی نیز مشکل بنظر می‌رسید و زمینه برای ایجادپول کاغذی یا اسکناس فراهم
گردید. اولین بانک مدرنی که به‌طور رسمی به انتشار و رواج اسکناس اقدام نمود بانک انگلستان بود.
کاربرد پول
از نظر علم اقتصاد برای پول سه کارکرد مشخص وجود دارد:
· به عنوان معیار ارزش گذاری
· به عنوان وسیله اب برای مبادلات
· به عنوان وسیله‌ای برای ذخیره ارزش و دارایی
پشتوانه پول در طول زمان
از زمانی که اسکناس جای خود را در اقتصاد باز کرد برای مدت زیادی منتشر کنندگان آن معادل ارزش اسمی آن طلا نگهداری می‌کردند. وقوع جنگ جهانی اول و رکود بزرگ اقتصادی و نیاز کشورها به اسکناس بیشتر برای تأمین منابع مالی جنگ باعث فروپاشی این نظام شد و به دلیل عرضه و رونق پول کاغذی تورم و بی‌ثباتی سیاسی و اقتصادی را به دنبال داشت.
پس از جنگ جهانی دوم دولت‌ها جهت بازسازی اقتصاد کشورشان تصمیم گرفتند تا با ثابت نگهداشتن قیمت ارزها نسبت به دلار آمریکا با آرامش و آسودگی خیال به تحکیم مبادلات تجاری بین خود بپردازند. اما به دلیل مواجه شدن آمریکا با کسری موازنه تجاری این مورد نیز تا سال ۱۹۷۱ بیشتر دوام نداشت.
پس از آن، بنابر شرایط خاص جهان قرار بر این شد که ارزها آزادانه در قبال یکدیگر مبادله شوند و قیمت یک ارز با توجه به عرضه و تقاضای بازار تعیین شود نه به واسطه سیــــــاست دولت‌ها. پس از آن، بانکها که به لحاظ ماهیت بانکی خود همیشه درگیر جریان ارزهای خارجی بودند، به فکر مدیریت ـمنابع ارزی خود افتادند و به همین جهت یک جریان بین بانکی را به وجود آوردند تا به وسیلهٔ آن بتوانند ارزهایی که فکر می‌کردند در آینده ارزش بیشتری خواهند داشت را تهیه و آن‌هایی را که فکر می‌کـردند ارزش خود را از دست خواهنـــد داد به واسطه این جریان بفروشند؛ لذا به خاطر اینکه هر بانکی استراتژی خاص خود را دنبال می‌کرد، جریانی به نام «تبادل ارزهای خارجی» ایجاد شد.
به‌طور کلی بازار تبادلات ارزی با مفهوم امروز آن از سال ۱۹۷۱ ایجاد گردید. البته در آن زمان معاملات از طریق تلفن یا دورنگار به صورت محـدود انجام می‌گرفت و تنها در اختیار بانکٰهای بزرگ و افراد بسیار ثروتمند بود. اما با پیشرفت وسایل ارتباطی حدوداً از سال ۱۹۹۸ امکان معامله از طریق شبکه اینترنت نیز فراهم گردیده‌است. البتــه مزایای فراوان و جذابیت این بازار سبب شده تا در طی مدتی کوتاه این بازار به بزرگترین بازارهای مالی دنیا تبدیل گردیده و هر روز نیز به تعداد معامله کنندگان آن افزوده شود.
ویژگی‌های بازار تبادل ارز
1. امکان معامله در تمام طول ۲۴ ساعت شبانه روز در ۵ روز از هفته
2. امکان معامله در هر دو جهت بازار (امکان سود در افزایش یا کاهش قیمت)
3. استفاده ازضریب اهرمی (Leverage) به منظور افزایش قدرت خرید.
4. امکان تعیین حد سود و ضرر و انجام معاملات سفارشی و اتوماتیک در غیاب شخص.
5. کارمزد بسیار کم برای انجام معاملات.
6. نقد شوندگی بسیار بالا (هر لحظه که تصمیم بگیرید می‌توانید بخرید یا بفروشید)
7. انعطلاف پذیری بالا (از نظر زمان حضور در بازار، به‌کارگیری استراتژی معاملاتی متنوع، تعداد و حجم معاملات و…)
8. کمیسیون معاملاتی صفر.
9. امکان معامله از هر نقطه دنیا.
10. امکان استفاده رایگان از حساب آزمایشی.
زمان فعالیت بازار فارکس
این بازار در پی خورشید به دور زمین می‌چرخد. بازار بین‌المللی ارز هر دوشنبه با باز شدن شرقی‌ترین بانک‌های دنیا (به ترتیب زمان بازگشایی: ولینگتون، سیدنی، توکیو، هنگ کنگ و سنگاپور) آغاز شده و با گذشت چند ساعت و در حالی که برخی بازارهای مالی آسیا هنوز در حال فعالیت می‌باشند، فعالیت بانکها و مراکز مالی در خاورمیانه آغاز شده و در ساعـــات پایانی بازار توکیو، برخی از بازارهای اروپای شرقی و سپس دیگر مناطق اروپا آغاز به کار می‌کنند. به همین ترتیب در میانهٔ ساعات کاری اروپا، تجارت در نیویورک و دیگر مراکز مالی مهـم در آمریکا آغاز میشود. سرانجام این چرخه با پایان یافتن ساعت کاری ایالات متحده آمریکا کامل گردیده و مجدداً منطقه آسیا روز دیگر و نیز به دنبال آن فعالیت خود را آغاز می‌نماید و این پروسه همه روزه (به جز تعطیلات آخر هفته یعنی شنبه و یکشنبه) تکرار میشود.
بنابراین این بازار در ساعت ۱:۳۰ بامداد دوشنبه به وقت تهران در نیوزلند آغاز و در ساعت ۱:۳۰ بامداد روز شنبه به وقت تهــران در غرب آمریکا بسته میشود. البته ساعات ذکر شــده می‌تواند بسته به قوانین کارگزاری های مختلف اندکی تغییر داشته باشد. همچنین ساعات کاری پلتـــفرم‌های معاملاتی نیز تابع تغییرات تابستانه و زمستانه ساعات کشور میزبان سرویس دهنده کارگزاری است.
بیشتر بدانید: با بازار ارزدیجیتال و فرصت های سودآور آن آشنا شوید.
نمادهای معاملاتی در بازار فارکس
یکی از مهمترین جذابیت های بازار فارکس امکان معاملات مختلف به جز ارزهای فیات است که بسته به کارگزاری (BROKER) تنوع دارند. برای مثال چند نمونه از نمادهای مطرح قابل معامله ذکر شده است:
1 – جفت ارزها که از برابری دور ارز دی مقابل یکدیگر ایجاد میشوند مثل EURUSD
2 – فلزات گرانبها مانند طلا و نقره
3 – نفت و گاز
4 – سهام شرکت ها
5 – شاخص ها
لازم به ذکر است در بازار فارکس معاملات نقد (Spot) وجود ندارد و تمام معاملات ارائه شود توسط کارگزاری ها بصورت آتی (Future) یا CFD است.
جفت ارز چیست؟
جفت ارزها در بازار فارکس از تقابل دو ارز ایجاد میشود. به ارز اول، ارز پایه و به ارز دوم، ارز متقــــابل می گویند که بریکدیگر تقسیم میشوند. برای مثال در جفـــت ارز USDCHF دلار امریکا ارز پایه و فرانک سوئیس ارز متقابل است به این معنا که برای خرید هر دلار آمریکا چقدر فرانک سوئیس باید پرداخت کرد. بنابراین همیشه ارز دوم برای خرید ارز اول باید تبدیل شود. در لیست جفت ارزهای فارکس با جفت ارز های اصلی و فرعی (کراس) و اگزاتیک روبه‌رو می‌شویم. جفت ارزهای اصلی یا major جفت ارزهایی هستند که در یکی از طرفین آن دلار آمریکا وجود دارد.
· دلار آمریکا به دلار کانادا – USDCAD
· یورو به دلار آمریکا – EURUSD
· پوند به دلار آمریکا – GBPUSD
· دلار استرالیا به دلار آمریکا – AUDUSD
· دلار نیوزلند به دلار آمریکا – NZDUSD
· دلار آمریکا به ین ژاپن – USDJPY
· دلار آمریکا به فرانک سوئیس – USDCHF
در جفت ارزهای کراس (Cross) هیچ خبری از دلار آمریکا نیست و سایر ارزها با یکدیگر مبادله میشوند.
· پوند به ین ژاپن – GBPJPY
· دلار استرالیا به ین ژاپن – AUDJPY
· یورو به دلار کانادا – EURCAD
· یورو به دلار استرالیا – EURAUD
· پوند به دلار استرالیا – GBPAUD
جفت ارزهای اگزاتیک از برابری ارز کشورهای درحال‌توسعه ایجاد می شوند که پایین ترین حجم معاملات بازار فارکس را به خود اختصاص می دهند.
· یوان چین – CNY
· زلوتی لهستان – PLN
· پزو مکزیک – MXN
· دلار سنگاپور – SGD
· رند آفریقای جنوبی – ZAR
· لیر ترکیه – TRY
روش‌های تحلیل بازار فارکس
روش‌های تحلیل و پیش‌بینی بازار
۱ – تحلیل تکنیکال (technical Analysis) به بررسی، مطالعه و ارزیابی رفتارهای بازار و تغییرات قیمت‌های پیشین برای پیش‌بینی تغییرات قیمت در آینده گفته میشود. تحلیل تکنیـــکی در زمینه ارز،سهام، کالاها، معاملات مشتقه یا هر موضوع قابل داد و ستدی که متأثر از نیروهای عرضه و تقاضا باشد قابل استفاده است.
۲ – تحلیل بنیادی (fundamental Analysis) به بررسی و ارزیابی عوامل اقتصــادی و سیاسی موجود و مطالعه تأثیر احتمالی آن بر بازارهـــای مالی می‌پردازد. معامله‌گر این مکتب تحلیلی تمایل دارد تا بواسطه مطالعه عوامل و محرک‌های اقتصادی و سیاسی به پیش‌بینی تأثیر احتمالی این عوامل بر نوسانات آتی بازار پرداخته و از مزیت اطلاع از آخریــــن اخبار به بهترین نحو استفاده نماید.
۳ – تحلیل سنتیمنتال یا تحلیل مبتنی بر جو غالب بازار (SentimentalAnalysis)که جدیدترین سبک تحلیل است که سن و تاریخه کمتری نسبت به روش‌های قبل دارد، با مطالعه جو غالب بازار و معامله گران، همچنین بررسی اخبار و رویدادهای سیاسی، اقتصادی و… می‌توان به مسیر آتی بازار پی برد و احتمال موفقیت معاملات را بیشتر کرد.
بازار فارکس برای چه کسانی مناسب است؟
اولین ویژگی که یک برنامه دانلود از لینکدین باید داشته باشد، رایگان بودن آن است. برنامه‌های مختلفی برای موبایل و کامپیوتر وجود دارند که با کمــــــک آن، می‌توانید ویدیوهای موردنظر خود را از لینکدین دانلود کنید. برخی از آن‌ها پولی و برخی دیگر رایگان هستند. باید حواستان باشد که از یک برنامه رایگان استفاده کنید تا با کمک آن بتوانید هر تعداد ویدیو که نیاز داشتید را دانلود کنید. در واقع برنامه موردنظر شما نباید محدودیت داشته باشد. در حالی که برنامه‌های پولی تنها به شما اجازه دانلود تعداد محدودی ویدیو را می‌دهند و پس از آن، از شما درخواست خرید اشتراک ویژه می‌کند.
نکات پایانی اما مهم
مهمترین قدم در شروع کار در بازار فارکس آموزش اصولی و کاربردی جهت آشنایی کامل با این بازار و معامله در آن است. اکثریت معامله گران این بازار جهت تحلیل از تحلیل تکنیکال استفاده می کنند. ریسک معاملات در این بازار به دلیل ضریب اهرمی حساب بالاست و رعایت مدیریت سرمایه اصل الزامی این بازار است. به همین دلیل توصیه می شود در ابتدا با حساب آزمایشی فعالیت خود را شروع کرده و سپس با حسابهایی که بر پایه سنت طراحی شده اند معاملات واقعی را شروع کنید. توصیه ما به دانشجویان خود جهت افتتاح حساب با پایه دلار، حداقل با ۱۰۰۰ دلار موجودی است. زیرا رعایت اصول صحیح مدیریت سرمایه برای عموم معامله گران با موجـــودی کمتر امکان پذیر نیست و باعث از دست رفتن تمام سرمایه خواهد شد.
بیشتر بدانید: یک معامله‌گر برای موفقیت قطعی به چه چیزی نیاز دارد؟
